W poniedziałek, 12 października, na parkingu Opolskiego Urzędu Wojewódzkiego przy ul. Piastowskiej 14 stanie krwiobus. Od godz. 10.00 do 14.00 będzie można oddać krew w akcji „Drogocenna krew”, organizowanej przez opolski oddział GDDKiA, urząd wojewódzki i regionalne centrum krwiodawstwa. To część ogólnopolskiej inicjatywy, której początki sięgają 2019 roku.
Od drogowców zwykle oczekujemy dobrej nawierzchni, czytelnych znaków i remontów, które kiedyś się kończą. Tym razem zapraszają do czegoś, co nie wymaga ani przetargu, ani wielomilionowego budżetu. Potrzebny jest człowiek, który może oddać krew i zechce poświęcić na to trochę czasu.
– Szczytny cel, jakim jest ratowanie ludzkiego życia poprzez honorowe oddawanie krwi, pokazuje, że poza dbaniem o bezpieczeństwo na drogach krajowych, nie jest nam obojętna potrzeba niesienia pomocy i ratowania ludzkiego życia – przekazuje Radosław Maćkowski z GDDKiA w Opolu.
Organizatorzy zapowiadają drobne niespodzianki z logo GDDKiA dla dawców. Miły dodatek, chociaż najważniejszy efekt tej wizyty będzie miał znaczenie dla kogoś, kogo prawdopodobnie nigdy nie poznamy.
Bo skojarzenie jest oczywiste: drogowcy zbierają krew, więc zapewne dla ofiar wypadków drogowych. Tak, im również może pomóc. Ale potrzeby szpitali są znacznie szersze. Krew i jej składniki wykorzystuje się także w leczeniu chorób nowotworowych, podczas i po chemioterapii, przy operacjach oraz zaburzeniach krzepnięcia. Potrzebują ich również pacjenci po oparzeniach i urazach, a także kobiety z krwotokami przy porodzie.
Hasło „Drogocenna krew” określa akcję, a nie zamkniętą grupę jej odbiorców. Nie jest to zbiórka ogłoszona wyłącznie dla poszkodowanych na drogach. O zastosowaniu krwi decydują potrzeby medyczne pacjentów.
Warto też wiedzieć, że pobrana krew nie musi w całości trafić do jednej osoby. Rozdziela się ją na składniki. Krwinki czerwone pomagają m.in. przy utracie krwi i niedokrwistości. Płytki krwi służą pacjentom, którzy mają ich zbyt mało, w tym chorym onkologicznie. Osocze jest kolejnym składnikiem wykorzystywanym w leczeniu. Zanim preparaty zostaną dopuszczone do użycia, przechodzą wymagane badania.
Nie da się przy tym zrobić jednego wielkiego zapasu i uznać sprawy za załatwioną. Koncentrat krwinek czerwonych można przechowywać maksymalnie do 42 dni, a krwinek płytkowych zazwyczaj tylko 5-7 dni. Dlatego kolejne zbiórki nie są powtarzaniem tej samej uroczystości. Uzupełniają zapasy, które szpitale stale wykorzystują.
GDDKiA ma już w tej dziedzinie historię. W 2019 roku, z okazji 200-lecia Centralnej Administracji Drogowej, zamierzała zebrać co najmniej 200 litrów. Skończyło się na ponad 1644 litrach krwi i jej składników oraz 3547 dawcach. Jubileuszowy cel został przekroczony ponad ośmiokrotnie. W kolejnych latach zbiórkę prowadzono pod nazwą „Drogocenna krew”. Ogólnopolskie wyniki wyniosły: ponad 582 litry w 2020 roku, ponad 686 litrów w 2021, ponad 585 litrów w 2022 i ponad 500 litrów w 2023. Są to ilości krwi i jej składników, a nie wyłącznie krwi pełnej.
29 maja 2025 roku GDDKiA podpisała kolejne porozumienie z Narodowym Centrum Krwi, przewidujące współpracę do końca 2029 roku. Akcja obejmuje całą Polskę, a krew można oddawać również poza specjalnymi wydarzeniami, podając przy rejestracji hasło „Drogocenna krew”.
Od czerwca do grudnia 2025 roku zebrano ponad 245 litrów krwi i jej składników. Najnowszy opublikowany bilans, według stanu na 31 sierpnia 2026 roku, to 280,76 litra: 211,88 litra krwi pełnej, 45,83 litra osocza i 23,05 litra koncentratu krwinek płytkowych.
Te liczby dotyczą całej Polski, nie opolskiego oddziału. W dostępnych materiałach nie znalazłem osobnego, wiarygodnego podsumowania wcześniejszych opolskich zbiórek. Nie byłoby więc uczciwe przypisywanie Opolu wyników krajowych. Na pewno nie jest to jednak inicjatywa wyłącznie opolska. Krwiobus regularnie odwiedzał siedzibę GDDKiA w Warszawie. We Wrocławiu drogowcy informowali o wspólnym oddawaniu krwi 17 marca 2025 roku. Z kolei 13 lutego 2026 roku oddział kielecki razem z policją i centrum krwiodawstwa zachęcał kierowców do donacji podczas akcji „Nie rozlewaj krwi na drodze”.
Jest w tym rozsądna konsekwencja. Bezpieczeństwo na drodze zaczyna się od zapobiegania wypadkom, ale pomoc poszkodowanym wymaga także zaplecza w szpitalu. A obok rannych czekają inni chorzy, których leczenie nie ma żadnego związku z ruchem drogowym.
Na opolską zbiórkę trzeba zabrać dokument tożsamości ze zdjęciem, przyjść wypoczętym, po lekkim śniadaniu i zadbać o nawodnienie. Nie przychodzimy na czczo. O dopuszczeniu do oddania krwi decyduje personel medyczny po kwalifikacji. Samo pobranie krwi pełnej trwa około 10 minut, lecz na rejestrację, badania i odpoczynek warto zarezerwować około godziny.
12 października, Piastowska 14, godz. 10.00-14.00. Tym razem na parkingu urzędu można załatwić sprawę, z której skorzysta ktoś na szpitalnym łóżku.
